| KÜRESEL ÇEVRE KİRLİLİĞİ SORUNLARI |
KÜRESEL ÇEVRE KİRLİLİĞİ SORUNLARI
Ø Asit yağışları: Termik santraller, nikel ve bakır cevheri işleyen fabrikalar, fosil yakıt kullanımı neden olur. Sonucunda ormanlar, bitkiler, algler, balıklar ölür. Toprağın verimliliği azalır. Erozyon artar. Tarihi kültürel varlıklar yok olur. Her türlü yapı ve malzemenin ömrü kısalır.
Ø Sera etkisi: Güneşten dünyaya gelen enerjinin bir kısmı tekrar uzaya döner. Bu geriye dönen ısıyı, infrared radyasyonlar taşır. Bazı gazlar bu infrared radyasyonu tutarak ısının uzaya dönüşünü engellerler. Antrapojenik gazlar denilen bu gazlar başında CO2 gelir. Atmosferde biriken CO2 tıpkı cam gibi güneş ışınlarının geçmesine fırsat verir. Ancak ısının dışarı çıkmasına, atmosfere yayılmasına engel olur. Buna sera etkisi denir. Sera etkisi sınucu dünyanın sıcaklığı her yirmi yılda bir yada bir buçuk derece artar. Bu da buzulların erimesine neden olacaktır.
Ø Ozon tabakasının delinmesi: Atmosferin ozonosfer tabakası güneşten gelen ultraviyole ışınları süzer. Bazı gaz atıklar; spreylerde, soğutma sisteminde ısı taşıyıcı soğutucu gaz olarak kullanılan Kloro floro karbon (CFCl3, CF3Cl2, FREON) gazı, jet motora sahip uçak motorları, azot oksit gazları bu tabakanın delinmesine neden olur. Ultra viyole, canlılardaki DNA’yı tahrip eder ve kromozomları parçalar. Dünyadaki anomaliler ve kanserler artar. Deri kanserleri artar. İmmun sistemi deprese eder, bağışıklık düzeyi düşer. Göz olumsuz etkilenir. Dünyanın besin üretim kapasitesi azalır.
Ø Ötrifikasyon: yerüstü sularının azot ve fosforla kirlenmesidir. Gübreler, deterjanlar ve sanayiden açığa çıkanlar. Su kirliliği oluşur.Su oksijensiz ve tüm canlılar öldüğü için mutlak ölü bir su olur. Anaerop algler çoğalarak, su kızıl yada kahverengi bir renge boyanır. Bazı koylarımız öyledir.
Ø Erozyon: Toprakların üst tabakasının özellikle yağmur suları ile derelere oradan da denizlere akması olayıdır. Çölleşme olmaktadır. Toprağın verimliliği düşmekte, yeşil örtü azalmakta, yer altı suları azalmakta, barajlar toprakla dolmakta, arıtma masrafları artmakta, biyolojik türlülük azalmakta, iklim karasal iklime dönmektedir.
SAĞLIK AÇISINDAN ÇEVRE
v Fizik çevre (su, toprak, hava, ses , ışık, radyasyon, vibrasyon..)
v Biyolojik çevre (tek hücreliden omurgalılara dek uzanan canlılar)
v Sosyal çevre(aile, eğitim, kültür, trafik, konut...)
ÇEVRE VE SAĞLIK İLİŞKİSİ
1.Doğrudan hastalık nedeni olabilir. Biyolojik çevre-mikroorganizmalar, fizik çevre- asbest, sosyal çevre-trafik yaralanması gibi.
2.Hastalıklara predispozanlık yapabilir. Bağısak parazitleri, yetersiz beslenme, hava kirliliği gibi.
3. Hastalıkların seyrini ağırlaştırabilir. Yetersiz beslenme, kötü konut şartları, hava kirliliği gibi.
4. Hastalıkların yayılmasına neden olabilir. Kötü konut koşulları gibi.
|
|